یکشنبه، ۱۷ آبان ۱۴۰۵

مقالات و جستارها

۳۰۰ مطلب

مبارزه با فساد از منظر امیرالمؤمنین (ع)؛ پیشگیری، شفافیت و بازدارندگی

سخنرانی دکتر محمد رضا یوسفی الحمدُ للهِ ربِّ العالمین، و الصلوةُ و السلامُ علی سیدِ الأنبیاء و المرسلین، ابی‌القاسم محمد، و علی آله الطیبین الطاهرین، و اللعنُ الدائمُ علی أعدائهم أجمعین.

۴ آبان ۱۴۰۵

جایگاه شورا در حکومت اسلامی؛ صفات مشاوران در عهدنامه مالک اشتر

جلسه چهار صدو چهل چهارم استاد قاضی زاده اعوذ بالله من الشیطان الرجیم بسم الله الرحمن الرحیم الحمدلله رب العالمین، و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین، سیما بقیة‌الله فی الارضین، ارواحنا و ارواح العالمین له الفدا.

۴ آبان ۱۴۰۵

مقدمه و تأملی در سوره عصر

.» سوره مبارکه عصر از سوره‌های مکی است که در قرون اولیه اسلامی، در میان مفسران بسیار بیشتر از قرون بعدی مورد توجه بوده است. آن‌ها چون در فضای نزول آیات تنفس می‌کردند، احتمالاً حقایقی را درمی‌یافتند که امروزه از دسترس فهم ما دور مانده است.

۳ آبان ۱۴۰۵

حکومت امانت است؛ رفتار پدرانه حاکم با مردم در سیره امام علی (ع) و امام حسین (ع)

استاد محمد جواد ارسطا : امام علی و امام حسین علیهما السلام رفتار پدرانه با مردم را جلوه گر ساختند متن سخنرانی استاد محمد جواد ارسطا استاد دانشگاه تهران در موسسه فهیم قم بمناسبت ایام اربعین حسینی

۷ آبان ۱۴۰۵

تحلیل فقهی، حقوقی و اخلاقی واقعه عاشورا؛ از اصل قیام تا حق‌الناس در کربلا

بسم الله الرحمن الرحیم الحمدلله و الصلاة و السلام علی رسول الله و علی آله آل الله و لعنة الله علی اعدائهم اعداء الله الی یوم لقاء الله. اللهم صل علی محمد و آل محمد. خداوند بزرگ را شاکرم که توفیقی عنایت فرمود تا فرصتی در این جمع فاخر و بسیار محترم حضور داشته باشم. از عزیزانی که باعث و بانی تأسیس این نشست بوده‌اند، مؤسسه فهیم و دوستان و شما بزرگواران که حضور پیدا کردید، به سهم خود تشکر می‌کنم. علی الله اجرکم.

۷ آبان ۱۴۰۵

منطق نهضت حسینی؛ نقد نگاه «شهادت برای شهادت» و مطلوبیت ذاتی شهادت

و الصلاة و السلام علی سید الانبیاء و المرسلین، محمد. أَللَّهُمَّ صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الطَّیِّبِینَ الطَّاهِرِینَ وَ لَعْنَةُ اللَّهِ عَلَی الْقَوْمِ الظَّالِمِینَ. رَبِّ اشْرَحْ لِي صَدْرِي وَيَسِّرْ لِي أَمْرِي وَاحْلُلْ عُقْدَةً مِّن لِّسَانِي يَفْقَهُوا قَوْلِي. در شب تاسوعای حسینی بسیار خرسندم که این توفیق به من عطا شد که بتوانم یکی از مباحث نظری را به مناسبت این ایام، خدمت عزیزان محترم عرضه بدارم. این بحث من شاید از جهتی چالش‌برانگیز باشد و نیازمند آن است که دوستان بیشتر دربارۀ آن تأمل کنند. من برای این موضوع وقت بسیاری گذاشته‌ام و آثار و آراء فقها و محققان مختلفی را دیده‌ام. مسئلۀ من با عنوان «منطق نهضت حسینی»، طبعاً یکی از چالش‌برانگیزترین مباحث خواهد بود. اولاً می‌خواهم عنوان «منطق» را تعریفی بکنم؛ زیرا اصطلاحی است که در اینجا برای این کلمه به کار رفته است. ابتدا آن را و ترکیبش را توضیح دهم و سابقۀ این اصطلاح را بگویم و سپس بیان کنم که مسئله و چالش آن چیست.

۷ آبان ۱۴۰۵

عوامل نصرت الهی و پیروزی بر دشمن از نگاه قرآن؛ درس‌های جنگ احد

بسم‌الله الرحمن الرحیم الحمدلله رب‌العالمین و الصلاة و السلام علی سید الانبیاء والمرسلین، حبیب إله العالمین، ابی‌القاسم المصطفی محمد. اللهم صل علی محمد و آل محمد و علی آله الطیبین الطاهرین، سیّما بقیة الله فی الارضین، روحی و ارواح العالمین لتراب مقدمه الفداء. قال الله تبارک و تعالی: «الَّذِينَ اسْتَجَابُوا لِلَّهِ وَالرَّسُولِ مِنْ بَعْدِ مَا أَصَابَهُمُ الْقَرْحُ ۚ لِلَّذِينَ أَحْسَنُوا مِنْهُمْ وَاتَّقَوْا أَجْرٌ عَظِيمٌ * الَّذِينَ قَالَ لَهُمُ النَّاسُ إِنَّ النَّاسَ قَدْ جَمَعُوا لَكُمْ فَاخْشَوْهُمْ فَزَادَهُمْ إِيمَانًا وَقَالُوا حَسْبُنَا اللَّهُ وَنِعْمَ الْوَكِيلُ». صدق الله العلی العظیم. السلام علیک یا اباعبدالله و علی الارواح التی حلت بفنائک، علیک منی سلام‌الله ابداً ما بقیت و بقی اللیل و النهار و لا جعله الله آخر العهد منی لزیارتکم.

۷ آبان ۱۴۰۵

امام حسین (ع) در مکه؛ آیه رؤیا، شجره ملعونه و حدیث «حسین منی و أنا من حسین»

بِسمِ اللهِ الرَّحمنِ الرَّحیم اَلحَمدُلِلّهِ رَبِّ العالَمینَ وَ الصَّلاةُ وَ السَّلامُ عَلی سَیِّدِنا وَ نَبیِّنا أبِی‌القاسِمِ المُصطَفی مُحَمَّد (اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ) وَ عَلی آلِهِ الطَّیِّبینَ الطّاهِرینَ المَعصومینَ، لا سیَّما بَقیَّةِ اللهِ فِی الأَرَضین. «وَمَا جَعَلْنَا الرُّؤْيَا الَّتِي أَرَيْنَاكَ إِلَّا فِتْنَةً لِلنَّاسِ وَالشَّجَرَةَ الْمَلْعُونَةَ فِي الْقُرْآنِ ۚ وَنُخَوِّفُهُمْ فَمَا يَزِيدُهُمْ إِلَّا طُغْيَانًا كَبِيرًا».

۷ آبان ۱۴۰۵

شهید کیست؟ معیار فقهی شهادت و مرز آن با هلاکت در جنگ و صلح

بسم‌الله الرحمن الرحیم الحمدلله رب‌العالمین و الصلاة و السلام علی سیدنا و نبینا ابوالقاسم المصطفی محمد صلی‌الله علیه و آله و سلم. قال الله تبارک‌وتعالی فی محکم کتابه: «وَلَا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْوَاتًا بَلْ أَحْيَاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ». خدمت حضار گرامی، اساتید محترم، فضلای ارزشمند و عموم حاضران عرض سلام و تحیت دارم و ایام شهادت اباعبدالله الحسین علیه‌السلام را به همه شما تسلیت عرض می‌کنم. موضوعی که در این جلسه به‌تناسب این ایام و باتوجه‌به فضای این جلسه خدمت شما ارائه می‌شود، یکی از مسائل فقهی است. این سنخ از مسائل را در همه جلسات و با همه مخاطبان نمی‌توان در میان گذاشت؛ ولی این جمع از فضلا و اندیشمندان اقتضا می‌کند که ما به یک مسئله جدی به این مناسبت در ماه محرم بپردازیم.

۷ آبان ۱۴۰۵

غدیر در گذر تاریخ نگارش؛ از نخستین کتاب‌ها تا عبقات الانوار و الغدیر علامه امینی

أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنَ الشَّیْطَانِ الرَّجِیمِ. بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ. إِنَّ اللَّهَ بَصِیرٌ بِالْعِبَادِ. رَبِّ اشْرَحْ لِی صَدْرِی وَیَسِّرْ لِی أَمْرِی وَاحْلُلْ عُقْدَةً مِنْ لِسَانِی یَفْقَهُوا قَوْلِی. الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِینَ وَالصَّلَاةُ وَالسَّلَامُ عَلَى سَیِّدِنَا وَنَبِیِّنَا الْعَبْدِ الْمُؤَیَّدِ وَالرَّسُولِ الْمُسَدَّدِ، الَّذِی سُمِّیَ فِی السَّمَاءِ بِأَحْمَدَ وَفِی الْأَرَضِینَ بِأَبِی الْقَاسِمِ مُحَمَّدٍ. اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَعَجِّلْ فَرَجَهُمْ. وَعَلَى أَهْلِ بَیْتِهِ الطَّیِّبِینَ الطَّاهِرِینَ، سِیَّمَا بَقِیَّةِ اللَّهِ فِی الْأَرَضِینَ. الْیَوْمَ أَکْمَلْتُ لَکُمْ دِینَکُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَیْکُمْ نِعْمَتِی وَرَضِیتُ لَکُمُ الْإِسْلَامَ دِینًا. با گرامی‌داشتِ یاد و خاطرۀ شهیدان اسلام، خصوصاً شهیدان اخیر که در حملات دشمن صهیونیستی به درجۀ رفیعۀ شهادت نائل شدند، به روان پاک همۀ آن‌ها صلوات بلندی اهدا بفرمایید. اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَعَجِّلْ فَرَجَهُمْ.

۷ آبان ۱۴۰۵

امام علی (ع) و چگونگی مبارزه با فساد؛ از خشکاندن زمینه‌های فساد تا شفافیت و پاسخگویی

✔از منظر حضرت علی(ع) مهم‌ترین رکن در مبارزه با فساد از بین بردن زمینه ایجاد فساد است. ✔اولین رویکرد، رویکرد بازار آزاد است که بر آزادی در امر اقتصادی تأکید دارد یعنی فساد، اختلال در رقابت ایجاد می‌کند و به تعبیری کنشگران اقتصادی باید به صورت آزادانه در محیطی رقابتی با هم رقابت کنند ولی در فساد، گروه یا فردی امتیازی به دست می‌آورند که باعث اختلال در رقابت می‌شود که این مدل، آمریکایی است.

۷ آبان ۱۴۰۵